
Yangi yil oldidan: shirinlik, ichimlik va sovg'a to'plami
Yangi yil oldidan sotuv keskin oshadi. To'plamlarni yig'ish, partiya va muddatni hisobga olish, qoldiqni yanvarda sanash va keyingi yilga eslatma.
Dekabrda shirinlik, ichimlik, konserva va sovg'a to'plamlariga talab keskin oshadi. Ombor odatdagidan ko'p partiya, ko'p pozitsiya va qo'shimcha xodimlar bilan ishlaydi. Yanvarda esa birdan sukunat boshlanadi: yig'ilgan to'plamlar va ortiqcha zaxira javonda qolib ketadi. Quyida Yangi yil oldidan omborni tayyorlash va bayramdan keyingi hisob haqida.
Dekabr nimalarni o'zgartiradi
Birinchi o'zgarish: sotuv hajmi oshadi va kunlar siqiladi, yuk qabuli bilan jo'natish bir vaqtda zich ketadi. Ikkinchisi: assortiment kengayadi, omborga bayram uchun mo'ljallangan yangi pozitsiyalar, qadoqlar va sovg'a materiallari keladi. Uchinchisi: vaqtinchalik xodimlar jalb qilinadi, ular omborni va tartibni yaxshi bilmaydi. To'rtinchisi: joy yetishmaydi, yo'laklar paddonlar bilan to'lib ketadi.
Bunday paytda birinchi bo'lib partiya va muddat tartibi buziladi. Chunki hamma sotuv tezligiga qaraydi, yorliqdagi sanaga esa vaqt yetmaydi. Shuning uchun asosiy qoidalarni dekabrgacha oldindan belgilab qo'yish kerak.
Sovg'a to'plamini yig'ish: komponent va muddat
To'plam bu bir nechta tovarning yig'indisi. Har bir to'plam turi uchun tarkib ro'yxati bo'ladi: nima, nechta dona. Bu ro'yxat o'zgarmas, aks holda bir turdagi ikkita to'plamda turli tovar paydo bo'ladi.
Eng muhim qoida: to'plamning muddati uning eng qisqa muddatli komponentiga teng. Shartli misol. To'plamda beshta komponent bor, ularning qolgan muddati 14 oy, 9 oy, 6 oy, 4 oy va 11 oy. To'plam uchun muddat 4 oy deb yoziladi.
Yig'ish jurnalida quyidagilar qayd etiladi:
- to'plam kodi va yig'ilgan sana;
- har komponentning partiyasi va muddati;
- yig'ilgan to'plamlar soni;
- yig'gan xodim.
Dasturda komponentlar hisobdan chiqib, tayyor to'plam kirim qilinadi, buni qanday rasmiylashtirishni buxgalter bilan kelishing. Jurnalsiz yig'ilgan to'plamning ichida qaysi partiya borligini keyin bilib bo'lmaydi.
Joy, yorliq va vaqtinchalik xodimlar
Joyni oldindan hisoblang. Agar bir paddonga 40 ta to'plam sig'sa, 500 ta to'plam uchun 500 ÷ 40 = 12,5, ya'ni 13 paddon joy kerak. Bu joyni yig'ishni boshlashdan oldin ajrating, aks holda tayyor to'plamlar yo'lakka chiqib qoladi.
Yig'ilgan to'plamlarni alohida zonada saqlang. Yorliqda to'plam kodi, yig'ilgan sana va eng qisqa muddat ko'rsatiladi. Paddonda to'plamlar partiya bo'yicha emas, muddat bo'yicha joylashtiriladi: qisqa muddatli to'plam oldinda turadi.
Vaqtinchalik xodimlar uchun bir sahifalik qisqa ko'rsatma tayyorlang: qayerga nima qo'yiladi, qaysi yorliq nimani bildiradi, shubha tug'ilsa kimga murojaat qilinadi. Birinchi kuni ularni tajribali omborchi bilan juft qilib ishlating. Ko'rsatmada sovuq zonaga kirish tartibi va tovar xavfsizligi bo'yicha ichki qoidalaringizga havola bo'lsin.
Yanvarda sanoq
Bayram o'tgach, talab keskin tushadi. Aynan shu paytda ortiqcha to'plamlar muammoga aylanadi, chunki ularning muddati tugab boradi. Yanvarning birinchi haftasida, ish boshlangach, sanoq o'tkazing.
Shartli misol. Dekabrda 500 to'plam yig'ildi, 430 tasi sotildi, 70 ta qoldi: bu yig'ilganning 14 foizi (70 ÷ 500). Qolgan to'plamlarning muddati 4 oy. Yanvardagi sanoqda quyidagilar aniqlanadi:
- nechta tayyor to'plam qolgan va ularning muddati qancha;
- nechta alohida komponent yig'ilmay qolgan va qaysi partiyada;
- qaysi komponentlarning muddati qisqa va birinchi navbatda sotilishi kerak;
- bayram qadoqlari va sovg'a materiallari qancha qolgan.
Keyin rahbariyat qaror qabul qiladi: to'plamlarni yechib alohida sotish (agar qadoq va yorliq buzilmasa), chegirma, keyingi mavsumga saqlash (agar muddat yetarli bo'lsa). Ombor faktlarni tayyorlaydi, qarorni savdo va xarid rahbarlari qabul qiladi.
Keyingi yilga eslatma
Mavsum tugagach, bitta varaq yozib qo'ying. Unda beshta savolga javob bo'lsin: nechta to'plam yig'ildi va nechtasi sotildi; qaysi to'plam tez ketdi; qaysi komponent yetmadi yoki ortib qoldi; xarid qachon boshlangan; qaysi partiyalarning muddati qisqa chiqdi. Bu varaq keyingi yil dekabrgacha eng foydali hujjat bo'ladi, chunki odamlar tafsilotni tezda unutadi.
Xulosa
Yangi yil oldidan uch narsani oldindan tayyorlang: to'plam tarkibi va muddat qoidasi, alohida zona bilan yorliq hamda yanvardagi sanoq rejasi. Bayramdan keyingi qoldiqni erta sanasangiz, qaror qabul qilishga vaqt qoladi. MahsulotUz sanoq paytida to'plam, komponent va ortib qolgan tovarni partiya va muddat bilan alohida yozadi, muddati yaqin tovar ro'yxatini esa qaror qabul qilish uchun tayyorlab beradi.