Miqdor mos, muddat boshqa: partiya bo'yicha solishtirish

Sanoq tugadi, umumiy son dasturdagi bilan bir xil chiqdi: 120 ta qatiq, 120 ta qatiq. Hamma xursand, ammo gap hali tugamagan. Umumiy son mos kelishi partiyalar ham mos kelishini bildirmaydi. Dasturda yaqin muddatli partiya ko'p turgan bo'lsa-yu, javonda aslida yangi partiya yotgan bo'lsa, «son bir xil» degan javob ombor uchun xavfli aldov bo'ladi. Quyida partiya bo'yicha solishtirish qanday o'tkazilishi va farq topilsa nima qilish kerakligi haqida.

Nega umumiy son aldaydi

Shartli misol. Dasturda qatiqning ikki partiyasi bor: 3 kunlik muddatli 40 ta va 9 kunlik muddatli 80 ta, jami 120 ta. Javonda sanaganda esa 3 kunlik partiyadan 20 ta, 9 kunlik partiyadan 100 ta chiqdi, jami yana 120 ta. Umumiy qoldiq mos. Lekin dastur 3 kunlik partiyadan 40 ta bor deydi, aslida 20 tasi yo'q. 9 kunlik partiyada esa aksincha, 20 ta ortiqcha turibdi va dasturda ko'rinmaydi. Natijada ro'yxat bo'yicha «birinchi jo'natiladigan» partiya yetmay qoladi yoki yig'uvchi noto'g'ri partiyani oladi.

Bunday farq oddiy sanoqda umuman ko'rinmaydi. Shuning uchun muddatli tovarda sanoq natijasi har doim partiya kesimida solishtiriladi.

Odatiy sabablar

Partiya bo'yicha farq ko'pincha bir nechta tipik joydan chiqadi:

• chiqim hujjatida dasturdagi eng eski partiya avtomatik tanlanadi, jo'natishda esa boshqa partiya olinadi;
• qabulda partiya raqami yozilmagan yoki boshqa partiyaga qo'shib yuborilgan;
• do'kondan qaytgan tovar noto'g'ri partiyaga qaytarilgan;
• bir paddonda ikki partiya turgan va yig'uvchi ularni ajratmagan;
• muddat qo'lda kiritilganda sana formati adashgan (kun va oy o'rin almashgan).

Odatda bitta partiyada ortiqcha, boshqasida kam chiqadi, ular bir-birini yopib turadi. Shuning uchun jami farq nolga teng bo'lishi mumkin.

Solishtirish tartibi

1. Dasturdan partiya kesimida qoldiq hisobotini chiqaring: tovar, partiya, muddat, miqdor.
2. Sanoq natijasini xuddi shu ustunlarda jadvalga yozing.
3. Ikki jadvalni yonma-yon qo'yib, har bir partiya uchun farqni hisoblang: fakt minus dastur.
4. Farqlarni saralab, juftlarni toping: bir partiyada +20, boshqasida −20 bo'lsa, ehtimol bu o'zaro adashgan juft.
5. Faqat shundan keyin umumiy farqni ko'ring: u ko'pincha nolga yaqin bo'ladi, asosiy ma'lumot esa partiyalar qatorida turadi.

Shartli jadval qatorlari: «Qatiq, Q-114, 3 kun: dastur 40, fakt 20, farq −20» va «Qatiq, Q-120, 9 kun: dastur 80, fakt 100, farq +20». Ikkala farq bir-birini yopadi, lekin ikkalasi ham tuzatishni kutadi.

Eng qulayi: ro'yxatni muddati yaqin tovardan boshlash. Muddati uzoq partiyadagi adashish zararsizroq, yaqin muddatda esa har bir dona hisobga olinadi.

Farq topilsa nima qilinadi

Birinchi qadam: tuzatish emas, sababni topish. Oxirgi ikki haftaning chiqim va qaytarish hujjatlarini shu partiyalar bo'yicha ko'rib chiqing: qaysi partiya jo'natilgan, kim yig'gan, qaysi paddondan. Ko'p hollarda 15–20 daqiqada javob topiladi. Sabab aniq bo'lgach, dasturda partiyalar bo'yicha tuzatishni buxgalter bilan kelishilgan tartibda kiriting. Tuzatish hujjatiga aniq izoh yozing: «Q-114 dan 20 ta Q-120 ga o'tkazildi, chiqimda partiya noto'g'ri tanlangan».

Sababni topolmasangiz, farqni baribir partiya bo'yicha qoldiring, «umumiy son mos» deb yopmang. Ochiq farq keyingi sanoqda qayta ko'rinadi va naqsh (qaysi smena, qaysi zona, qaysi mijoz) o'zi paydo bo'ladi.

Keyingi adashishlarni kamaytirish

Sababni topgach, uni yopish kerak, aks holda farq keyingi oy yana paydo bo'ladi. Odatda uchta narsa yordam beradi:

• chiqim hujjatida partiya raqami yig'ish varag'iga ham, dasturga ham yozilsin, avtomatik tanlash natijasi esa jo'natishdan oldin tekshirilsin;
• qaytgan tovar qabul qilinganda partiya raqami o'qib yoziladi, «taxminan o'sha partiya» deb qo'yilmaydi;
• har bir paddon yoki katakda bitta partiya turadi, aralash joy bo'lsa yorliqda ikkala partiya ko'rsatiladi.

Shartli hisob: oyiga 8 ta partiya adashsa va har birida o'rtacha 20 ta qatiq «o'z o'rnida emas» tursa, jami 8 × 20 = 160 ta qatiq noto'g'ri partiya hisobida yuradi. Ularning bir qismi muddati o'tib chiqib ketadi. Mayda adashishlar yig'ilib, oy oxirida sezilarli summaga aylanadi.

Xulosa

Umumiy son mosligi sanoqning yarmi, xolos. Muddatli tovarda ikkinchi yarmi — partiya, muddat va miqdorni birga solishtirish. Farq juftlarini qidiring, sababni hujjatlardan toping va tuzatishni izoh bilan kiriting. MahsulotUz sanoq natijasini 1C yoki Excel qoldig'i bilan solishtirib, farqni tovar, partiya va muddat kesimida ko'rsatadi, shuning uchun umumiy sonning orqasida yashirinib turgan adashishlar ko'rinadi.