
Bir paddonda ikki partiya: aralashni ajratish qoidalari
Aralash paddon FEFO ni buzadi va sanoqni qiyinlashtiradi. Qabulda va saqlashda partiyalarni ajratish, yorliqlash va dasturda alohida yuritish.
Paddonda 30 quti turibdi: 20 tasi bir partiyadan, muddati 10.11, qolgan 10 tasi boshqa partiyadan, muddati 24.11. Yorliqda esa bitta muddat yozilgan, yangi partiyaniki. Yig'uvchi uzoq muddatni ko'radi, paddonni xotirjam chetga qo'yadi, paddonning pastki qatorida 10.11 da tugaydigan quti esa jim yotaveradi. Aralash paddon FEFO ni ham, sanoqni ham buzadi. Quyida partiyalar aralashmasligi uchun nima qilish haqida.
Aralash qanday paydo bo'ladi
Aralash paddon kamdan-kam hollarda qasddan yasaladi. Odatda u shunday kelib chiqadi:
- yarim bo'sh paddon ustiga joy yetishmagani uchun yangi partiya qo'yiladi;
- yetkazib beruvchi paddonni «to'ldirish» uchun ikki partiyani birga yuboradi;
- qaytgan quti eski paddonga qo'shib qo'yiladi;
- yig'uvchi bir paddondan qisman olib, qolganini boshqasiga ko'chiradi;
- mavsumda joy tanqis bo'lib, paddonlar bir-biriga siqiladi.
Har bir holatda xodim vaqtni tejash uchun harakat qiladi, narxini esa keyin sanoq yoki muddati o'tgan tovar to'laydi.
Shartli hisob. Yuqoridagi paddonda muddati 10.11 da tugaydigan 20 quti bor. Bir quti 36 000 so'm tursa (shartli), bu 720 000 so'm. Agar aralash tufayli bu qutilar ko'rinmay qolsa va muddati o'tgach hisobdan chiqarilsa, bitta paddonning o'zi shuncha yo'qotish beradi. Ajratish esa ko'pi bilan o'n daqiqalik ish.
Qabulda ajratish
Yetkazib beruvchi aralash paddon keltirsa, buni qabulning o'zida hal qilish arzonroq. Har bir partiya o'z paddoniga qayta joylanadi yoki bitta paddonda karton to'siq yoki plyonka bilan aniq ajratiladi. Har qismga alohida yorliq yopishtiriladi: tovar, partiya raqami, muddat, quti soni.
Shartli misol. Yuqoridagi paddon qabulda ikkiga bo'linadi: 20 quti birinchi partiya (muddati 10.11), 10 quti ikkinchi partiya (muddati 24.11) yarim paddonga. Qayta joylash 5-10 daqiqa oladi. Bu vaqt javonda «qaysi quti muddat bo'yicha birinchi?» deb qidirishdan ancha kam.
Katta partiyada hamma paddonni ochmasdan, har paddonning bir-ikki qutisini qarab chiqing: bir mashinada turli partiya bo'lishi mumkin.
Saqlashda: bir joy, bir partiya
Asosiy qoida oddiy: bir joyga bir partiya. Qisman paddon qoldig'i tugamaguncha unga yangi partiya qo'shilmaydi. Qoldiq kichik bo'lsa, masalan 3 quti, uni alohida «qoldiq» joyiga ko'chiring va birinchi bo'lib yig'iladigan qilib qo'ying. Shunda bir paddonda qolib ketgan quti tez tugaydi.
Aralashni to'liq yo'q qilib bo'lmasa, uni aralash paddon deb belgilang: yorliqda ikkala partiya va muddat ko'rinsin, rangli lenta yopishtirilsin, qaysi qatlamda qaysi partiya turgani yozilsin. Bunday paddon har kuni yig'ish ro'yxatida birinchi turadi va tezroq tugatiladi. Haftada bir marta qisman paddonlar ro'yxatini ko'rib chiqib, bir partiyaning qoldiqlarini bitta paddonga birlashtirish mumkin.
Dasturda va sanoqda
Dasturda aralash paddon ikki qatorda yuritiladi: har partiya alohida, joy kodi esa bir xil. Sanoq paytida paddon yorliqqa qarab emas, qatlam-qatlam o'qiladi va ikkala partiya alohida sanaladi.
Shartli misol. Dasturda P1 bo'yicha 20 quti, P2 bo'yicha 10 quti. Sanoqda P1 18 quti, P2 12 quti chiqdi. Umumiy son 30 ga mos, lekin partiya bo'yicha ikki qutidan farq bor. Faqat umumiy son sanalsa, bu xato ko'rinmay qolardi. Dasturda partiya qoldig'i to'g'rilanadi va sabab «aralash paddon» deb yoziladi. Tuzatishdan oldin ikki narsani tekshiring: partiyalar o'rtasida o'tkazma xatosi yo'qmi va qaytgan quti noto'g'ri partiyaga yozilmaganmi. Tuzatish umumiy qoldiq bo'yicha emas, partiya bo'yicha kiritiladi, aks holda xato qayta paydo bo'ladi.
Odatiy xatolar
- Yorliqda faqat yangi partiyaning muddatini yozish.
- Qisman paddonga «vaqtincha» yangi partiya qo'yish.
- Paddonni ochmay, ustki qatordagi qutiga qarab xulosa chiqarish.
- Dasturda aralash paddonni bitta qator qilib yuritish.
- Qaytgan qutini oldingi paddonga qo'shib qo'yish.
- Bir partiyaning farqini «kamomad», ikkinchisini «ortiqcha» deb alohida yozish: aslida bu bitta xato.
- Aralash paddonni sanoqdan oldin ajratmaslik: u sanoq jamoasi uchun eng ko'p savol tug'diradigan joy bo'ladi.
Xulosa
Aralash paddonni oldini olish uchun qabulda ajratish, saqlashda bir joyga bir partiya va dasturda alohida qator yetarli. MahsulotUz sanoqda har bir partiyani muddati bilan alohida qatorga yozadi, shuning uchun aralash paddon ham yashirinib qolmaydi. Kerak bo'lsa, javon va paddonlar uchun partiya hamda muddat yozilgan yorliqlar va katak belgilarini tayyorlaymiz.