
Ochilgan qadoq: yarim ishlatilgan quti va muddat
Ochilgan quti, kesilgan pishloq va qisman olingan qop: ochilgandan keyingi muddat, ochiq qutini javonda saqlash va sanoqda hisobga olish tartibi.
12 donalik sut mahsuloti qutisidan 7 tasi ketdi, 5 tasi qoldi, quti esa ochiq. Pishloq bo'lagi kesilib, plyonkaga o'ralgan. Un qopidan bir necha kilogramm olingan va qop faqat ip bilan bog'langan. Bunday «ochilgan qadoq» ombor sanog'ida eng ko'p chalkashlik tug'diradigan holat. Yorliqdagi muddat yopiq qadoqqa tegishli, ochilgandan keyin esa u boshqacha bo'lishi mumkin. Quyida ochilgan qadoqni qanday yozish, saqlash va sanoqda hisobga olish haqida.
Muammo nimada
Yorliqdagi sana ishlab chiqaruvchi tomonidan butun, yopiq qadoq uchun berilgan. Qadoq ochilgach, tovar havo, namlik va ko'p qo'llar bilan to'qnashadi. Ba'zi mahsulotlarning yorlig'ida «ochilgandan keyin ... kun ichida iste'mol qilinsin» kabi alohida ko'rsatma bo'ladi, ba'zilarida esa yo'q. Ombor xodimi bu yerda o'zboshimchalik bilan «yana bir hafta turaveradi» deb qaror qilmasligi kerak.
Muhim: ochilgan qadoq uchun qancha muddat va qanday sharoit kerakligini ishlab chiqaruvchining ko'rsatmasi, texnolog yoki sifat bo'yicha mas'ul mutaxassis aniqlaydi. Sanitariya talablari mahsulot turiga qarab farq qiladi, ularni tegishli idoralardan so'rang. Omborchining vazifasi esa tovarni topib, o'z vaqtida ko'rsatishdir.
Ochilganda nimani yozish kerak
Qadoq ochilgan paytdayoq belgi qo'yiladi. Qutiga yoki bo'lakka yorliq yopishtiriladi:
- «OCHILGAN» belgisi;
- ochilgan sana (va kerak bo'lsa soat);
- kim ochgani;
- partiya raqami va asl muddat;
- ochilish sababi: donalab sotuv, namuna, shikast yoki tekshiruv.
Yorliq rangi bir xil bo'lsin, masalan sariq: shunda uzoqdan ham ko'rinadi. Yorliqsiz ochilgan quti hisobda mavjud emas, deb hisoblang va uni darrov belgilang.
Ochilganlar jurnalini ham yuritish mumkin. Bu bitta oddiy jadval: sana, tovar, partiya, ochilgan miqdor, ochgan xodim va sabab. Oy oxirida jurnal qaysi tovar eng ko'p ochilayotganini va nima uchun ochilayotganini ko'rsatadi. Agar bir tovarning qutisi tez-tez «namuna uchun» ochilsa, bu alohida xarajat, uni buxgalter bilan kelishib, tegishli sabab ostida yozish kerak.
Qayerda va qanday saqlash
Ochilgan qadoqlar alohida javonda yoki katakda, ularning o'z belgilangan joyida turadi. Ularni yopiq qutilar orasiga aralashtirmaslik kerak. Bu joy yig'uvchi uchun birinchi qaraladigan joy bo'lsin, chunki donalab sotuvda ochilgan qutidan yig'iladi. Shartli misol: javonda «O» belgili 6 ta katak ajratiladi, har bir katakda faqat bitta ochilgan quti turadi va uning yorlig'i ko'rinib turadi. Katak to'lsa, bu ochilgan qutilar juda ko'p degan signal.
Saqlash sharoiti (harorat, namlik, qadoqni yopish usuli) yorliqdagi ko'rsatma bo'yicha bo'ladi. Shubha tug'ilsa, tovarni ishlatishdan oldin mas'ul mutaxassisga ko'rsating. «Hali yaxshi ko'rinadi» degan qaror ombor xodimi uchun asos emas.
Sanoqda hisobga olish
Ochilgan qadoq sanoqda alohida qator bo'ladi, yopiq qutilar qatoriga qo'shilmaydi. Ikki ustun: nechta yopiq quti va ochiq qutida nechta dona qolgan. Holat ustunida «ochilgan» yozilgan bo'lsin.
Shartli misol. Qatiq qutisi 12 donali. Yopiq qutilar: 40 ta, ya'ni 40 × 12 = 480 dona. Ochilgan quti: 1 ta, ichida 5 dona. Jami: 480 + 5 = 485 dona. Hisobotda esa ikki qator ko'rinadi: yopiq 480 va ochiq 5 (ochilgan sana bilan). Ikkala qator ham partiya va asl muddat bilan yozilgan.
Vaznli mahsulotda (pishloq bo'lagi, kolbasa, sochma tovar qopi) ochilgan qismni tortib yozing. Bo'lak vazni yorlig'idagi vaznga teng bo'lmaydi, shuning uchun «yarim bo'lak» yozmang. Bo'lak o'ralgan plyonkani tortishda hisobga oling yoki tarani alohida yozing.
Xatolar va tartib
Eng ko'p uchraydigan holat: ochilgan quti yopiq qutilar orasida yo'qolib ketadi. Bir necha oydan keyin uning ichidagi tovar sanasi o'tib ketgan bo'ladi. Ikkinchisi: ochilgan sana yozilmagani uchun xodimlar muddatni asl yorliqdagi sana bo'yicha baholaydi. Uchinchisi: bir necha qismi ochilgan qutilar «birlashtiriladi» va partiyalar aralashadi. To'rtinchisi: ochilgan quti omborda emas, savdo zalida yoki ekspeditor mashinasida qolib ketadi va kunlik topshirishda ro'yxatga kirmaydi. Shuning uchun ochilgan qadoqlar ro'yxati har kuni kechki topshirishda ko'rib chiqilsin.
Xulosa
Ochilgan qadoq oddiy qoidalarga bo'ysunadi: ochilishi bilan belgilanadi, alohida joyda turadi, sanoqda alohida qator bo'ladi va uning muddati haqida qarorni mutaxassis qabul qiladi. MahsulotUz sanoq paytida ochilgan qadoqni yopiq qadoqdan alohida yozadi, partiya va asl muddatni saqlaydi, ro'yxatni esa muddati yaqin tovar bilan birga topshiradi.